Bạn có thể chuyển sang phiên bản mobile rút gọn của Zing News nếu mạng chậm. Đóng

Zing.vn Tri thức trực tuyến

Giáo sư Trần Văn Khê: 'Người tình lớn nhất là âm nhạc'

Năm 2010, nhân dịp Giáo sư Trần Văn Khê tròn 90 tuổi, hãng phim Phương Nam giới thiệu tới công chúng bộ phim tài liệu ngắn “Trần Văn Khê - Người thắp lửa”.

Ngày 24/6, sau khi Trần Văn Khê đã về nơi cõi hạc ở tuổi 94, người ta truyền tay nhau những thước phim quý giá về cuộc đời của vị giáo sư lỗi lạc. Gần một thế kỷ “ở trọ trần gian”, dường như ông chưa có lúc nào xa rời câu ca điệu nhạc dân tộc, ngay cả khi sống xa quê hương.

Giáo sư Trần Văn Khê qua đời

Theo di nguyện, tang lễ của ông được tiến thành theo nghi thức Phật giáo, linh cữu hỏa táng và phần tro cốt đặt dưới bàn thờ ông bà.

Có kịch bản do nhà văn Nguyễn Thị Minh Ngọc chắp bút và được đạo diễn Phạm Hoàng Nam thực hiện, Trần Văn Khê - Người thắp lửa là một bộ phim tài liệu vừa có “văn”, vừa có “nhạc”, khắc họa một con người tài ba qua những câu chuyện giản dị, thân thương. Bộ phim mở đầu bằng giai điệu ru con quen thuộc “Ví dầu cầu ván đóng đinh. Cầu tre lắt lẻo gập ghềnh khó đi…”

Giao su Tran Van Khe: 'Nguoi tinh lon nhat la am nhac' hinh anh 1
Tác phẩm tài liệu Trần Văn Khê - Người truyền lửa là những thước phim quý giá về một con người vĩ đại trong nền âm nhạc Việt Nam.

Sinh ra và lớn lên tại miền Tây sông nước, lại ở trong một gia đình có truyền thống bốn đời làm nhạc sĩ, tuổi thơ của Trần Văn Khê được nuôi dưỡng trong bầu sữa âm nhạc dân tộc. Ngay từ năm lên sáu, ông được cô cậu dạy chơi đàn kìm, đàn cò, đàn tranh. Kể lại quãng thời gian thơ ấu, ông không kìm nổi niềm xúc động và tự hào khi gửi lời tri ân tới các thành viên trong dòng tộc, thân quyến, những người đã nâng đỡ cho bước đi chập chững đầu tiên trên con đường sự nghiệp âm nhạc.

Khi còn theo học tại trường Trung học Petrus Ký, Trần Văn Khê nổi tiếng vì năng lực kiến thức loại giỏi và sở hữu khả năng cảm thụ âm nhạc rất tốt. Thế nhưng, ông không đến với âm nhạc chuyên nghiệp ngay lập tức, mà từng học qua y khoa và chính trị trước khi chính thức theo môn nhạc học vào năm 1958 tại Pháp.

Ở nơi đất khách quê người, Trần Văn Khê nhận bằng Tiến sĩ Văn khoa môn nhạc học của đại học Sorbonne với luận văn mang đề tài Âm nhạc truyền thống Việt Nam. Trong suốt năm thập kỷ sau đó, ông đã đặt chân tới hàng chục nước trên thế giới để trò chuyện, giảng dạy về âm nhạc dân tộc Việt Nam. Sau khi trở về quê hương năm 2006, ông mang theo 426 kiện hiện vật quý giá về âm nhạc và nhạc cụ dân tộc để hiến tặng cho Bảo tàng TP HCM.

Mặc dù kể lại suốt quãng đường đời của Giáo sư Trần Văn Khê, bộ phim tài liệu sử dụng rất ít lời dẫn. Tất cả câu chuyện về thăng trầm, đam mê hay khắc khoải trong cuộc sống đều được truyền tải thông qua chính những lời tâm sự của ông hay qua lời kể của những người từng có cơ hội tiếp xúc với nhân vật.

Có lẽ cảnh ông dạy các sinh viên “da trắng mũi lõ” hát theo từng nhịp điệu bằng tiếng Việt, hay khi ông tập tễnh khó nhọc đi từng bước giữa “gia tài”quý giá nhất đời mình tại Bảo tàng hẳn là những thước phim xúc động và đáng nhớ nhất của Trần Văn Khê - Người thắp lửa.

Hình ảnh những que diêm bùng cháy lan sang nhau chính là biểu tượng cho cuộc đời Trần Văn Khê, người tự “đốt sinh mạng mình” để soi sáng, tiếp lửa cho thế hệ hậu duệ. Có rất nhiều hậu bối từng mang ơn hoặc được ông truyền cảm hứng về âm nhạc như Tiến sĩ âm nhạc Nguyễn Thị Minh Châu, nhà nghiên cứu âm nhạc Bùi Trọng Hiền, nghệ sĩ đàn tranh Hải Phượng, ca nương Phạm Thị Huệ…

Đối với nhiều người, ông vừa là thầy, vừa là bạn, để họ có thể dễ dàng chia sẻ quan điểm, cũng như học hỏi những kiến thức liên quan đến âm nhạc truyền thống Việt Nam.

Giao su Tran Van Khe: 'Nguoi tinh lon nhat la am nhac' hinh anh 2
Đối với Giáo sư Trần Văn Khê, người tình lớn nhất của cuộc đời ông chính là âm nhạc.

Dù cuộc sống riêng tư không được hạnh phúc, Giáo sư Trần Văn Khê vẫn bằng lòng, bởi “lẽ sống quan trọng nhất của đời mình là âm nhạc. Làm thế nào để phụng sự âm nhạc Việt Nam, đưa âm nhạc Việt Nam ra cho thế giới hiểu, đồng thời tìm hiểu xem trên thế giới có những gì, giúp đưa nền âm nhạc Việt Nam lên một mức cao hơn mà không bị ngoại lai. Chưa bao giờ không thương, chưa bao giờ phản bội, người tình mà tôi quý nhất chính là âm nhạc”, vị giáo sư quá cố tâm sự.

Khép lại bộ phim là hình ảnh ngọn lửa bùng cháy rừng rực chứ không còn là những que diêm lẻ loi như ban đầu. Trùng hợp thay, nó khiến người xem suy ngẫm về sự ra đi của Giáo sư Trần Văn Khê trong ngày 24/6. Ông không còn nữa, nhưng ngọn lửa mà ông thắp lên hôm nào nay đã được truyền đi, sưởi ấm cho biết bao tâm hồn trót quyến luyến với những bài ca điệu vũ nước nhà.

Lam Sơn - Quý Sáng

Bạn có thể quan tâm

Nhạc Việt Âm nhạc

ViruSs bi che khi hat 'Thang dien' cung Thuy Chi hinh anh

ViruSs bị chê khi hát 'Thằng điên' cùng Thùy Chi

0 1

Mới đây, Thùy Chi và ViruSs đã cover ca khúc "Thằng điên". Nữ ca sĩ 29 tuổi được khen hát hay, giọng du dương, trong khi đó chủ nhân gốc của bản hit lại vướng phải nhiều lời chê.

Hoang Bach lap ban nhac moi hinh anh

Hoàng Bách lập ban nhạc mới

0

Hoàng Bách vừa ra mắt ban nhạc BACH20, đây cũng là tên của dự án âm nhạc đánh dấu sự trở lại của nam ca sĩ trên đường đua Vpop, khởi đầu là một ca khúc mang tinh thần thể thao.

Nhan sac nhung nu than Kpop 18 tuoi hinh anh

Nhan sắc những nữ thần Kpop 18 tuổi

0

Kpop không thiếu những idol tuổi trẻ tài cao, đa tài trên mọi lĩnh vực và hứa hẹn còn tỏa sáng hơn nữa trong tương lai.

Thanh vien nhom 2AM hen ho my nu Kpop hinh anh

Thành viên nhóm 2AM hẹn hò mỹ nữ Kpop

0 2

Sáng 13/11, SBS funE đưa tin Jin Woon (2AM) đang hẹn hò mỹ nữ Kyungri (9Muses). Mối quan hệ của hai người đã kéo dài 2 năm.