Bạn có thể chuyển sang phiên bản mobile rút gọn của Zing News nếu mạng chậm. Đóng

Zing.vn Tri thức trực tuyến

Vinmec công bố nghiên cứu về bộ gen của người Việt

Tạp chí di truyền quốc tế Human Mutation (IF 4,5) vừa công bố “Nghiên cứu về bộ gen của người Việt” do Viện nghiên cứu Tế bào gốc - công nghệ gen Vinmec (VRISG) thực hiện.

Đây là nghiên cứu lớn và công phu nhất về bộ gen người Việt từ trước đến nay, mở ra cơ sở tham chiếu cho nhiều nghiên cứu y - sinh; từ đó góp phần giải đáp nhiều vấn đề sức khỏe của người Việt Nam hiện tại.

“Nghiên cứu về bộ gen của người Việt” là cơ sở dữ liệu đồ sộ đầu tiên về hệ gen người Việt Nam, được thực hiện từ việc giải trình tự bộ gen của 305 người Kinh khỏe mạnh tại Vinmec; đồng thời kết hợp với dữ liệu của 101 người đã được công bố trước đó.

Vinmec cong bo nghien cuu ve bo gen cua nguoi Viet hinh anh 1
Bảng mối quan hệ giữa các thể người.

Kết quả nghiên cứu công bố hơn 24 triệu điểm biến đổi, trong đó có hơn 700.000 điểm mới hoàn toàn. Theo đó, hệ gen người Việt có sự khác biệt so với hệ gen các quần thể người khác thể hiện qua sự khác biệt lớn về tần suất xuất hiện của nhiều biến đổi di truyền.

Cụ thể, công trình phát hiện 1,24 triệu biến đổi xuất hiện phổ biến ở người Kinh, nhưng xuất hiện rất ít ở các quần thể người khác. Đây là đóng góp quan trọng, cung cấp cơ sở tham chiếu có độ tin cậy cao cho các nghiên cứu, ứng dụng y - sinh tiếp theo về sức khỏe người Việt có liên quan đến hệ gen.

Các phân tích về hệ gen người Việt được công bố thể hiện sự khác biệt của người Kinh đối với các quần thể người khác. So sánh với cơ sở dữ liệu 1.000 hệ gen người, khoảng 1/3 số lượng biến đổi di truyền ở quần thể người Kinh không xuất hiện trong quần thể người Hán và ngược lại.

Vinmec cong bo nghien cuu ve bo gen cua nguoi Viet hinh anh 2
Chuyên gia của Viện nghiên cứu Tế bào gốc - công nghệ gen Vinmec trong phòng thí nghiệm.

Đặc biệt, kết quả phân tích nguồn gốc tổ tiên của các quần thể người cho thấy người Đông Nam Á hiện tại, bao gồm người Kinh Việt Nam có nguồn gốc chính từ người Đông Nam Á cổ đại. Các dữ liệu cũng khẳng định người Kinh và người Thái có hệ gen tương đồng cao và quan hệ tiến hóa gần gũi. Trong khi đó, sự giao thoa và dịch chuyển gen từ các quần thể người Đông Á đến quần thể người Kinh Việt Nam là không đáng kể.

Đối với các nhà khảo cổ học, lịch sử và di truyền học, thông tin mới về hệ gen của người Việt là cơ sở để có thể nghiên cứu tiếp về nguồn gốc của người Việt trong tương quan với các dân tộc khác trong khu vực. Đồng thời, dữ liệu từ công trình nghiên cứu cũng góp phần củng cố giả thuyết khoa học về việc con người từ châu Phi đến định cư tại các nước Đông Nam Á, sau đó mới di cư sâu vào lục địa theo hướng từ phía Nam lên phía Bắc.

Vinmec cong bo nghien cuu ve bo gen cua nguoi Viet hinh anh 3
Công trình sử dụng công nghệ giải trình tự toàn bộ hệ gen trên Hệ thống máy giải trình tự hiện đại nhất của hãng Illumina, Mỹ (Hiseq 4000).

Nghiên cứu được thực hiện độc lập tại VRISG trong 27 tháng từ 12/2016 tới 3/2019. Công trình sử dụng công nghệ giải trình tự toàn bộ hệ gen trên hệ thống máy giải trình tự hiện đại nhất của hãng Illumina, Mỹ (Hiseq 4000) cho kết quả chính xác với độ sâu và bao phủ lớn các thông tin trên hệ gen.

Cơ sở dữ liệu hệ gen người Việt này được coi là cuốn từ điển tra cứu đầy đủ nhất về hệ thống dữ liệu gen người Việt tính đến nay. Trước đó, các nhà khoa học trong nước thường phải tham chiếu bộ gen từ quần thể người nước ngoài.

GS. TS Nguyễn Thanh Liêm, Viện trưởng VRISG, chủ nhiệm đề tài chia sẻ: “Dữ liệu về hệ gen liên quan chặt chẽ đến sức khỏe và bệnh học, có thể góp phần giải đáp các vấn đề ung thư, bệnh di truyền… nhất là trong xu thế phát triển của y học cá thể hóa. Công trình này có ý nghĩa quan trọng trong việc xây dựng phương pháp phát hiện sớm các gen ung thư, chuyển hóa và đáp ứng với thuốc điều trị, các bệnh di truyền, chuyển hóa, thoái hóa thần kinh (parkinson, alzeimer..)”.

Vinmec cong bo nghien cuu ve bo gen cua nguoi Viet hinh anh 4
GS Nguyễn Thanh Liêm - chủ nhiệm đề tài.

Vinmec đang kết hợp cùng Viện Big Data thuộc Tập đoàn Vingroup tiếp tục nghiên cứu giải trình tự hệ gen cho hơn 1.000 người Việt. Mục tiêu của đơn vị này là triển khai xây dựng “Lá tử vi sinh học” nhằm phát hiện sớm và ngăn ngừa bệnh tật liên quan các nhiều vấn đề sức khỏe của người Việt hiện nay.  

“Nghiên cứu về hệ gen của người Việt Nam” là một trong những nghiên cứu đầu tiên của các nhà khoa học trong lĩnh vực công nghệ gen tại Việt Nam đăng tải trên Human Mutation (IF 4.5) - tạp chíuy tín hàng đầu thế giới, có ảnh hưởng lớn trong lĩnh vực di truyền. Nghiên cứu trên đã được hội đồng chuyên môn của tạp chí lựa chọn là một trong những nghiên cứu xuất sắc, được đăng tải rộng rãi; khẳng định khả năng nghiên cứu chuyên sâu, độc lập và bắt kịp xu hướng của các nhà khoa học Vinmec nói riêng và Việt Nam nói chung.

Viện nghiên cứu Tế bào gốc - công nghệ gen Vinmec (VRIRG) thành lập tháng 10/2016 (tiền thân là Trung tâm Tế bào gốc và công nghệ gen) và là đơn vị nghiên cứu chiến lược trong lĩnh vực y- sinh học được Tập đoàn Vingroup đầu tư và phát triển. VRIRG định hướng đến năm 2030 sẽ phát triển thành Viện nghiên cứu hàng đầu trong lĩnh vực nghiên cứu và ứng dụng tế bào gốc vào điều trị tại Việt Nam.

GS.TS Nguyễn Thanh Liêm là Viện trưởng VRISG, chủ nhiệm đề tài “Nghiên cứu về hệ gen của người Việt Nam”. Ông là chuyên gia hàng đầu tại Việt Nam và thế giới trong lĩnh vực phẫu thuật nội soi nhi khoa và tế bào gốc. Dưới sự dẫn dắt của GS Liêm, VRISG đã nghiên cứu ứng dụng ghép tế bào gốc điều trị tích cực nhiều bệnh nan y như bại não, tự kỷ, teo đường mật bẩm sinh, xơ phổi ở trẻ sinh non, xơ gan… Tháng 6/2018, GS Nguyễn Thanh Liêm đã được trao tặng giải thưởng Nikkei vì những cống hiến cho y học.

Sơn Trà

Bạn có thể quan tâm

Sức khỏe

Can benh u tuyen yen nguy hiem the nao? hinh anh

Căn bệnh u tuyến yên nguy hiểm thế nào?

0

U tuyến yên thường nhầm lẫn với triệu chứng của các bệnh thông thường. Nếu không điều trị sớm, bệnh nhân có thể mắc di chứng thần kinh, mù lòa và nguy hiểm đến tính mạng.

Ho van tim co nguy hiem? hinh anh

Hở van tim có nguy hiểm?

0 5

Ca sĩ Tuấn Hưng vừa chia sẻ bác sĩ chẩn đoán anh bị hở van tim. Căn bệnh này là gì?

7 thuc pham tuyet doi khong duoc cho tre an hinh anh

7 thực phẩm tuyệt đối không được cho trẻ ăn

0 293

Bỏng ngô, xúc xích, kẹo cao su... là những thực phẩm được nhiều trẻ em yêu thích. Tuy nhiên, chúng có thể ảnh hưởng nghiêm trọng đến hệ miễn dịch còn non yếu của trẻ.